FANDOM


Jaguar (Panthera onca) –
Jaguar
gatunek drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych rodzi ny Panthera (ryczącyhc kotów). Jest największym kotem Ameryki. Trzeci pod względem wielkości kot po tygrysie i lwie, największy i najpotężniejszy kot półkuli zachodniej.

Mimo że nie jest największym kotowatym, jaguar ma najmocniejszą strukturę szczęk ze wszystkich kotowatych i drugą najpotężniejszą lądowego ssaka. Masa ciała waha się w granicach 90–136 kg u samców i 50–90 kg dla samic, z dużymi wariacjami wielkości w zależności od podgatunku. Największe okazy udokumentowano na mokrych sawannach, podczas gdy żyjące w bardziej zalesionych regionach jaguary są zazwyczaj mniejsze. Jest bardzo umięśnionym kotem ze stosunkowo krótkimi, masywnymi kończynami i potężnie zbudowaną klatką piersiową. Ten cętkowany kot jest bardzo podobny do lamparta (od którego można go odróżnić po tym, że rozetki jaguara mają w środku czarną plamkę), pomimo mocniejszej budowy ciała jego zachowanie i cechy siedliska są bliższe

Jaguar2
tygrysowi.

Był czczony przez rdzennych mieszkańców Ameryk, w tym starożytnych Majów i Azteków.

WystępowanieEdytuj

Jaguar zamieszkuje tereny trawiaste i tropikalne lasy Ameryki Południowej i Środkowej, pustynie południowej Ameryki Północnej, a formy wymarłe występowały również w Azji, Europie i Afryce, gdzie gatunek wyewoluował ponad 2 mln lat temu.

W 2004 roku zaobserwowano jaguary w Arizonie (Stany Zjednoczone). Na tym wielkim obszarze swego rozmieszczenia jaguar tworzy podgatunki, różniące się między sobą ubarwieniem i osiąganymi rozmiarami. Preferuje obszary zasobne w wodę (bagna), podtapiane okresowo lasy (znakomicie pływają) i zarośla krzaczaste nad brzegami rzek.
Jaguar3 paszcza

Potężna paszcza jaguara

Na otwartych przestrzeniach i w głębi puszczy występują rzadko - unikają otwartych przestrzeni, ponieważ najlepiej czują się w półmroku panującym w tropikalnej puszczy. Niezwykły wzór sierści doskonale maskuje je wśród plam światła i cienia.

CharakterystykaEdytuj

Podstawowe dane

(samce są większe i cięższe od samic)

Długość ciała 1,50-1,85 m
Długość ogona 0,7-0,9 m
Masa ciała 68-136 kg
Ciąża 91-111 dni
Dojrzałość płciowa samice 1-2 lata

samce 2-3 lata

Liczba młodych

w miocie

1-4
Długość życia 11-12 lat naturalnym środowisku

28 lat w niewoli

Najczęściej spotyka się jaguary o sierści czerwonawożółtawej. Brzuch, wewnętrzna powierzchnia nóg, podgardle, broda i podbródek są zazwyczaj białe.

Grzbiet i boki ciała są częściowo upstrzone czarnymi okrągłymi lub podłużnymi plamami, częściowo zaś pokryte większymi od nich plamami i pierścieniami żółtawoczerwonawymi, otoczonymi czarną obwódką (rozetki). Jaguar przypomina bardzo lamparta, od którego jednak jest masywniejszy. Posiada także krótszy masywniejszy ogon.

U wszystkich podgatunków jaguara, mimo wielkiej zmienności ubarwienia, zawsze można znaleźć czarną plamę w kącie pyska i ciemną plamę z białym lub żółtym środkiem na tylnej części ucha. Zdarzają się też jaguary ciemniejsze lub zupełnie czarne formy melanistyczne, tzw. "czarne pantery".

Głowa jegaura jest duża i okrągła, mocno umięśniona, szczęka niezwykle silna z ostrymi zębami, które mogą łamać kark. Zasugerowano, że jaguar ma najpotężniejsze ugryzienie spośród wielkich kotów i drugie ze wszystkich ssaków (po hienie cętkowanej); ta siła szczęk jest adaptacją, która pozwala przekłuwać skorupy żółwia. Komparatystyka siły ugryzienia skorygowanej badaniami ze względu na wielkość ciała umieściła go w

Czarna pantera

Czarna pantera - melanistyczny jaguar

rankingu jako najsilniejszego kota, pośród pantery mglistej przed lwem i tygrysem. Niezwykle zręczne i muskularne ciało i silne nogi z pazurami umożliwiają chodzenia po drzewach bez jakichkolwiek przeszkód. Oprócz tego jest również świetnym pływakiem.

WielkośćEdytuj

Jaguar należy do największych kotowatych, jest największym kotem Ameryki, jest trzeci pod względem wielkości po tygrysie i lwie. Średnia długość ciała mieści się w granicach 1,5-1,85 m, licząc od końca pyska do podstawy ogona, ogon ma 0,7-0,9 m. Waga u samców może dochodzić do 136 kg. Opisywano też olbrzymie okazy o długości ciała 2,5 m i wadze 131-151 kg.

Jaguar preferuje samotniczy tryb życia. W ciągu dnia wyleguje się w jaskiniach lub innych zacisznych miejscach.

Jaguar4
Samiec patrolując swoje rozległe terytorium oznacza je moczem, informując inne samce o swojej obecności. W okresie godowym dochodzi do walk pomiędzy samcami.

Jest zwierzęciem aktywnym w nocy. Tak jak wszystkie inne koty ma zdolność doskonałego widzenia w mroku.

Pokarm i strategia polowaniaEdytuj

Pożywienie jaguara stanowią zwykle duże ssaki (tapiry, kapibary, pekari), w razie głodu zjada również drobne ssaki i ptaki, atakuje też żółwie i kajmany czarnego i zwłaszcza okularowego, którym wykrada jaja. Często jego łupem padają ryby. Jaguar potrafi cicho leżeć nad wodą i szybko wyłowić rybę przednią łapą. Zwierzę niebezpieczne również dla zwierząt hodowlanych, stąd wytępione na dużym obszarze swego pierwotnego zasięgu (np. w Ameryce Północnej).

Poluje przede wszystkim na ziemi, najczęściej w nocy. Czai się i rzuca z zasadzki na ofiarę, starając się szybko wbić kły bardzo mocnymi szczękami w kark lub szyję albo głowę. Na krótkich odcinkach jaguar może bardzo szybko biegać, ale bardzo szybko się męczy, więc aby polowanie zakończyło się powodzeniem, musi

Jaguar z kajmanem

Jaguar zjada upolowanego kajmana

podejść ofiarę wystarczająco blisko i rzucić się na nią z zaskoczenia.

Po zabiciu zwierzęcia ciało przenosi w bezpieczne miejsce. Po zaspokojeniu głodu zakopuje resztki w ziemi. Głodny lub zagrożony może się rzucić na człowieka.

RozródEdytuj

Jaguary większą część roku żyją samotnie. W sierpniu i wrześniu samce poszukują samic, dochodzi wtedy do walk między samcami. Po ok. stu dniach ciąży samica rodzi dwoje lub troje młodych, wyróżniających się jaśniejszym ubarwieniem. Kocięta ważą od 700 do 900 gramów, otwierają oczy po dwóch tygodniach, a mleko ssą przez sześć miesięcy.

Niekiedy w miocie znajdują się całkiem czarne osobniki, tak zwane czarne pantery. Jest to wynikiem skrzyżowania się dwóch osobników różnej maści, z czego umaszczenie czarne jest dominującym.

Młode jaguara

Młode jaguara

Młode jaguary oswajają się pozornie bardzo łatwo, zwykle jednak po dwóch lub trzech latach robią się niebezpieczne dla otoczenia, nawet swych wychowawców. W ogrodach zoologicznych jaguary żyją zwykle bardzo długo i często się rozmnażają. W niewoli jaguary daje się krzyżować z lwami.

Badania naukowe trwające na Kostaryce, jednym z ostatnich miejsc zamieszkiwanych przez te kotowate, dowiodły, że samice rodzą młode na wolności co 22–24 miesiące.

PodgatunkiEdytuj

Jaguar onca onca

Panthera onca arizonas, bardzo podobna do wszystkich innych gatunków

Wyróżniono dziewięć współczesnych podgatunków, jednak przeprowadzone badania genetyczne oraz morfologiczne nie potwierdzają odrębności poszczególnych podgatunków:

  • P. onca arizonensis (Goldman, 1932)
  • P. onca centralis (Mearns, 1901)
  • P. onca goldmani (Mearns, 1901)
  • P. onca hernandesii (J. E. Gray, 1857)
  • P. onca onca (Linnaeus, 1758)
  • P. onca palustris (Ameghino, 1888)
  • P. onca paraguensis (Hollister, 1914)
  • P. onca peruviana (de Blainville, 1843)
    Jaguar ZWINNY

    Zwinny jaguar mknie po drzewie

  • P. onca eraecruscis (Nelson & Goldman, 1933)

Podgatunki wymarłe:

  • P. onca augusta (Leidy, 1872)
  • P. onca georgica Hemmer, Kalke & Vekua, 2010
  • P. onca gombaszoegensis (Kretzoi, 1938)
  • P. onca toscana (Schaub, 1949)

Taksony te bywają klasyfikowane jako podgatunki wewnątrz P. onca, jednak niektórzy autorzy wyróżniają dwa (P. onca i P. gombaszoegensis) lub trzy (P. onca, P. gombaszoegensis i P. toscana) odrębne gatunku

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki